{"id":2969,"date":"2026-10-19T15:41:18","date_gmt":"2026-10-19T13:41:18","guid":{"rendered":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/?p=2969"},"modified":"2026-10-19T15:41:19","modified_gmt":"2026-10-19T13:41:19","slug":"mikrobiom-jelitowy-a-stwardnienie-rozsiane-nowe-odkrycia","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/ua\/mikrobiom-jelitowy-a-stwardnienie-rozsiane-nowe-odkrycia\/","title":{"rendered":"Mikrobiom jelitowy a stwardnienie rozsiane \u2013 nowe odkrycia"},"content":{"rendered":"
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Czy jelita mog\u0105 mie\u0107 wp\u0142yw na stwardnienie rozsiane? To jedno z ciekawszych pyta\u0144 wsp\u00f3\u0142czesnej neuroimmunologii. Coraz wi\u0119cej bada\u0144 wskazuje, \u017ce mikrobiom jelitowy a SM<\/strong> mog\u0105 by\u0107 ze sob\u0105 powi\u0105zane. Naukowcy analizuj\u0105, czy sk\u0142ad bakterii zamieszkuj\u0105cych jelita mo\u017ce wp\u0142ywa\u0107 na funkcjonowanie uk\u0142adu odporno\u015bciowego, stan zapalny i aktywno\u015b\u0107 choroby.<\/p>

Nie oznacza to jednak, \u017ce SM jest chorob\u0105 jelit ani \u017ce mo\u017cna j\u0105 wyleczy\u0107 probiotykiem. Badania nad mikrobiomem s\u0105 obiecuj\u0105ce, ale wi\u0119kszo\u015b\u0107 potencjalnych terapii pozostaje na etapie bada\u0144.<\/p>

Czym jest mikrobiom jelitowy?<\/h3>

Mikrobiom jelitowy to ogromny ekosystem mikroorganizm\u00f3w \u017cyj\u0105cych w przewodzie pokarmowym. Tworz\u0105 go przede wszystkim bakterie, ale r\u00f3wnie\u017c inne drobnoustroje.<\/p>

Nie s\u0105 one jedynie \u201epasa\u017cerami\u201d przewodu pokarmowego. Uczestnicz\u0105 m.in. w metabolizmie sk\u0142adnik\u00f3w po\u017cywienia, produkcji okre\u015blonych metabolit\u00f3w oraz regulowaniu odpowiedzi immunologicznej.<\/p>

W\u0142a\u015bnie ten ostatni aspekt jest szczeg\u00f3lnie interesuj\u0105cy w przypadku SM. Uk\u0142ad odporno\u015bciowy odgrywa kluczow\u0105 rol\u0119 w rozwoju choroby, dlatego naukowcy sprawdzaj\u0105, czy sygna\u0142y pochodz\u0105ce z jelit mog\u0105 wp\u0142ywa\u0107 na procesy zachodz\u0105ce w o\u015brodkowym uk\u0142adzie nerwowym.<\/p>

O\u015b jelitowo-m\u00f3zgowa \u2013 co \u0142\u0105czy jelita z uk\u0142adem nerwowym?<\/h3>

O\u015b jelitowo-m\u00f3zgowa<\/strong> to okre\u015blenie opisuj\u0105ce dwukierunkow\u0105 komunikacj\u0119 pomi\u0119dzy przewodem pokarmowym a m\u00f3zgiem i innymi strukturami uk\u0142adu nerwowego.<\/p>

Komunikacja ta zachodzi m.in. za po\u015brednictwem:<\/p>

  • uk\u0142adu odporno\u015bciowego,<\/li>
  • metabolit\u00f3w wytwarzanych przez bakterie,<\/li>
  • uk\u0142adu nerwowego,<\/li>
  • hormon\u00f3w i innych cz\u0105steczek sygna\u0142owych.<\/li><\/ul>

    Jednym z interesuj\u0105cych mechanizm\u00f3w s\u0105 kr\u00f3tko\u0142a\u0144cuchowe kwasy t\u0142uszczowe (SCFA), takie jak ma\u015blan i propionian<\/strong>, kt\u00f3re powstaj\u0105 m.in. podczas fermentacji b\u0142onnika przez bakterie jelitowe.<\/p>

    Badania wskazuj\u0105, \u017ce u cz\u0119\u015bci os\u00f3b z SM wyst\u0119puj\u0105 zmiany w sk\u0142adzie mikrobiomu oraz metabolitach bakteryjnych. Nie wiadomo jednak jeszcze, czy s\u0105 one przyczyn\u0105 aktywno\u015bci choroby, czy cz\u0119\u015bciowo jej konsekwencj\u0105.<\/p>

    Jak mikrobiom mo\u017ce wp\u0142ywa\u0107 na SM?<\/h3>

    Jedna z hipotez zak\u0142ada, \u017ce zaburzenia mikrobiomu mog\u0105 wp\u0142ywa\u0107 na r\u00f3wnowag\u0119 pomi\u0119dzy r\u00f3\u017cnymi populacjami kom\u00f3rek odporno\u015bciowych.<\/p>

    Szczeg\u00f3lnie interesuj\u0105ca jest r\u00f3wnowaga mi\u0119dzy kom\u00f3rkami prozapalnymi, w tym limfocytami Th17, a kom\u00f3rkami regulatorowymi, kt\u00f3re pomagaj\u0105 ogranicza\u0107 nadmiern\u0105 reakcj\u0119 immunologiczn\u0105.<\/p>

    Mikrobiota mo\u017ce r\u00f3wnie\u017c wp\u0142ywa\u0107 na szczelno\u015b\u0107 bariery jelitowej oraz produkcj\u0119 metabolit\u00f3w oddzia\u0142uj\u0105cych na uk\u0142ad odporno\u015bciowy. W badaniach laboratoryjnych i przedklinicznych obserwuje si\u0119 zwi\u0105zki pomi\u0119dzy zmianami mikrobiomu, nasileniem odpowiedzi zapalnej i procesami zachodz\u0105cymi w uk\u0142adzie nerwowym.<\/p>

    Trzeba jednak zachowa\u0107 ostro\u017cno\u015b\u0107: mechanizm zaobserwowany w modelu laboratoryjnym nie oznacza automatycznie, \u017ce identyczny proces zachodzi u cz\u0142owieka.<\/p>

    Czy osoby z SM maj\u0105 inny mikrobiom?<\/h3>

    W wielu badaniach wykazywano r\u00f3\u017cnice w sk\u0142adzie mikrobiomu os\u00f3b z SM w por\u00f3wnaniu z osobami zdrowymi. Wyniki nie s\u0105 jednak ca\u0142kowicie zgodne.<\/p>

    Przegl\u0105d systematyczny obejmuj\u0105cy 23 badania i 1760 os\u00f3b z SM wykaza\u0142, \u017ce wi\u0119kszo\u015b\u0107 analiz dotycz\u0105cych og\u00f3lnej r\u00f3\u017cnorodno\u015bci bakterii nie znalaz\u0142a jednoznacznego zwi\u0105zku mi\u0119dzy r\u00f3\u017cnorodno\u015bci\u0105 mikrobiomu a aktywno\u015bci\u0105 lub progresj\u0105 SM. Jednocze\u015bnie niekt\u00f3re konkretne rodzaje bakterii wykazywa\u0142y powtarzalne zwi\u0105zki z przebiegiem choroby.<\/p>

    Oznacza to, \u017ce nie mo\u017cna obecnie powiedzie\u0107: \u201eosoby z SM maj\u0105 jeden charakterystyczny mikrobiom\u201d.<\/p>

    Na sk\u0142ad bakterii wp\u0142ywaj\u0105 r\u00f3wnie\u017c dieta, leki, wiek, styl \u017cycia, miejsce zamieszkania i wiele innych czynnik\u00f3w.<\/p>

    Ma\u015blan i propionian \u2013 dlaczego naukowcy si\u0119 nimi interesuj\u0105?<\/h3>

    Du\u017co uwagi po\u015bwi\u0119ca si\u0119 metabolitom produkowanym przez bakterie jelitowe, szczeg\u00f3lnie kr\u00f3tko\u0142a\u0144cuchowym kwasom t\u0142uszczowym.<\/p>

    Jednym z nich jest propionian<\/strong>. W 2026 roku opublikowano wyniki randomizowanego badania fazy 2b, w kt\u00f3rym 101 os\u00f3b ze stabilnym SM otrzymywa\u0142o propionian lub placebo jako dodatek do standardowego leczenia. Po 90 dniach w grupie przyjmuj\u0105cej propionian zaobserwowano istotne zmniejszenie poziomu neurofilamentu lekkiego (NfL), biomarkera uszkodzenia neuroaksonalnego. Wyniki s\u0105 interesuj\u0105ce, ale badanie by\u0142o stosunkowo ma\u0142e i kr\u00f3tkie, dlatego potrzebne s\u0105 wi\u0119ksze i d\u0142u\u017csze badania.<\/p>

    To wa\u017cny przyk\u0142ad tego, jak badania nad mikrobiomem przechodz\u0105 od obserwacji do pr\u00f3b klinicznych. Nie oznacza to jednak, \u017ce suplementacja propionianem jest obecnie standardowym leczeniem SM.<\/strong><\/p>

    Probiotyki w SM \u2013 czy rzeczywi\u015bcie pomagaj\u0105?<\/h3>

    Probiotyki w SM<\/strong> s\u0105 przedmiotem coraz wi\u0119kszej liczby bada\u0144. Teoretycznie odpowiednio dobrane bakterie mog\u0142yby wp\u0142ywa\u0107 na mikrobiom i po\u015brednio regulowa\u0107 odpowied\u017a immunologiczn\u0105.<\/p>

    Dotychczasowe wyniki s\u0105 jednak mieszane. Przegl\u0105dy bada\u0144 wskazuj\u0105 na mo\u017cliwe korzy\u015bci dotycz\u0105ce niekt\u00f3rych parametr\u00f3w immunologicznych, zm\u0119czenia czy jako\u015bci \u017cycia, ale nie ma wystarczaj\u0105cych dowod\u00f3w, aby uzna\u0107 konkretny probiotyk za terapi\u0119 modyfikuj\u0105c\u0105 przebieg SM.<\/p>

    Dlatego probiotyk nie powinien zast\u0119powa\u0107 lek\u00f3w przepisanych przez neurologa.<\/p>

    Czy dieta mo\u017ce \u201enaprawi\u0107\u201d mikrobiom?<\/h3>

    Dieta jest jednym z czynnik\u00f3w wp\u0142ywaj\u0105cych na mikrobiom jelitowy. Szczeg\u00f3lne znaczenie ma odpowiednia ilo\u015b\u0107 b\u0142onnika, kt\u00f3ry stanowi substrat dla bakterii produkuj\u0105cych korzystne metabolity.<\/p>

    W praktyce warto wi\u0119c dba\u0107 o diet\u0119 bogat\u0105 w:<\/p>

    • warzywa i owoce,<\/li>
    • produkty pe\u0142noziarniste,<\/li>
    • ro\u015bliny str\u0105czkowe,<\/li>
    • orzechy i nasiona,<\/li>
    • r\u00f3\u017cnorodne \u017ar\u00f3d\u0142a b\u0142onnika.<\/li><\/ul>

      Nie oznacza to jednak, \u017ce istnieje specjalna \u201edieta na mikrobiom przy SM\u201d. Obecnie nie ma wystarczaj\u0105cych dowod\u00f3w, aby zaleci\u0107 konkretny jad\u0142ospis jako leczenie choroby.<\/p>

      Warto te\u017c unika\u0107 bardzo restrykcyjnych diet eliminacyjnych bez wskaza\u0144 medycznych. Mog\u0105 prowadzi\u0107 do niedobor\u00f3w, a ich wp\u0142yw na przebieg SM nie zosta\u0142 wystarczaj\u0105co potwierdzony.<\/p>

      A przeszczep mikrobioty jelitowej?<\/h3>

      Transplantacja mikrobioty jelitowej (FMT)<\/strong> polega na przeniesieniu mikroorganizm\u00f3w jelitowych od zdrowego dawcy do przewodu pokarmowego pacjenta. Metoda jest interesuj\u0105cym kierunkiem bada\u0144, poniewa\u017c pozwala znacznie zmieni\u0107 sk\u0142ad mikrobiomu.<\/p>

      W przypadku SM pozostaje jednak terapi\u0105 eksperymentaln\u0105. Potrzebne s\u0105 wi\u0119ksze badania dotycz\u0105ce zar\u00f3wno skuteczno\u015bci, jak i bezpiecze\u0144stwa takiego post\u0119powania. Dotychczasowe dane nie uzasadniaj\u0105 traktowania FMT jako standardowej terapii SM.<\/p>

      Czy mikrobiom mo\u017ce w przysz\u0142o\u015bci pom\u00f3c w regeneracji mieliny?<\/h3>

      To jeden z bardziej perspektywicznych kierunk\u00f3w bada\u0144.<\/p>

      Naukowcy sprawdzaj\u0105, czy metabolity produkowane przez bakterie mog\u0105 wp\u0142ywa\u0107 nie tylko na stan zapalny, ale r\u00f3wnie\u017c na procesy zwi\u0105zane z regeneracj\u0105 os\u0142onek mielinowych.<\/p>

      Na razie s\u0105 to przede wszystkim wyniki bada\u0144 laboratoryjnych i przedklinicznych. Bezpo\u015bredni wp\u0142yw mikrobiomu na skuteczn\u0105 remielinizacj\u0119 u ludzi nie zosta\u0142 jeszcze potwierdzony.<\/p>

      Czy mo\u017cna zbada\u0107 mikrobiom i na tej podstawie dobra\u0107 leczenie SM?<\/h3>

      Na rynku dost\u0119pne s\u0105 komercyjne testy analizuj\u0105ce bakterie obecne w kale. Nie oznacza to jednak, \u017ce wynik takiego badania pozwala obecnie okre\u015bli\u0107 aktywno\u015b\u0107 SM albo dobra\u0107 konkretny lek.<\/p>

      Mikrobiom jest bardzo zmienny, a interpretacja jego sk\u0142adu jest trudna. Nie ma obecnie powszechnie uznanego \u201ewyniku mikrobiomu\u201d, kt\u00f3ry pozwala\u0142by przewidzie\u0107 przebieg SM lub wskaza\u0107 najlepsz\u0105 terapi\u0119.<\/p>

      To mo\u017ce si\u0119 zmieni\u0107 wraz z rozwojem bada\u0144 nad biomarkerami, ale na razie takie testy nie zast\u0119puj\u0105 rezonansu, badania neurologicznego ani standardowego monitorowania choroby.<\/p>

      Mikrobiom a SM \u2013 co wiemy dzisiaj?<\/h3>

      Badania nad jelitami a stwardnieniem rozsianym<\/strong> s\u0105 bardzo obiecuj\u0105ce, ale nadal nie daj\u0105 podstaw do prostych wniosk\u00f3w.<\/p>

      Wiemy, \u017ce:<\/p>

      • mikrobiom mo\u017ce wp\u0142ywa\u0107 na funkcjonowanie uk\u0142adu odporno\u015bciowego,<\/li>
      • u cz\u0119\u015bci os\u00f3b z SM obserwuje si\u0119 zmiany w sk\u0142adzie bakterii jelitowych,<\/li>
      • bakterie produkuj\u0105 metabolity mog\u0105ce oddzia\u0142ywa\u0107 na organizm i uk\u0142ad nerwowy,<\/li>
      • trwaj\u0105 badania nad probiotykami, prebiotykami, metabolitami bakteryjnymi i innymi metodami modyfikowania mikrobiomu,<\/li>
      • nie ma obecnie jednej terapii mikrobiomowej, kt\u00f3ra zast\u0119powa\u0142aby standardowe leczenie SM.<\/li><\/ul>

        Mikrobiom jelitowy jest jednym z najbardziej interesuj\u0105cych kierunk\u00f3w wsp\u00f3\u0142czesnych bada\u0144 nad SM.<\/strong> By\u0107 mo\u017ce w przysz\u0142o\u015bci analiza mikrobiomu i jego metabolit\u00f3w pomo\u017ce lepiej przewidywa\u0107 aktywno\u015b\u0107 choroby i dobiera\u0107 leczenie do konkretnego pacjenta. Na dzi\u015b jest to jednak obiecuj\u0105cy obszar bada\u0144, a nie gotowa metoda leczenia.<\/p>

        Osoba ze stwardnieniem rozsianym nie powinna samodzielnie odstawia\u0107 lek\u00f3w ani zast\u0119powa\u0107 ich probiotykami, suplementami czy restrykcyjn\u0105 diet\u0105. Najwi\u0119ksz\u0105 warto\u015b\u0107 ma obecnie po\u0142\u0105czenie sprawdzonego leczenia neurologicznego ze zdrowym, r\u00f3\u017cnorodnym sposobem \u017cywienia i dbaniem o og\u00f3lny stan zdrowia.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

        Czy jelita mog\u0105 mie\u0107 wp\u0142yw na stwardnienie rozsiane? To jedno z ciekawszych pyta\u0144 wsp\u00f3\u0142czesnej neuroimmunologii. Coraz wi\u0119cej bada\u0144 wskazuje, \u017ce mikrobiom jelitowy a SM mog\u0105 by\u0107 ze sob\u0105 powi\u0105zane. Naukowcy analizuj\u0105, czy sk\u0142ad bakterii zamieszkuj\u0105cych jelita mo\u017ce wp\u0142ywa\u0107 na funkcjonowanie uk\u0142adu odporno\u015bciowego, stan zapalny i aktywno\u015b\u0107 choroby. Nie oznacza to jednak, \u017ce SM jest chorob\u0105 […]<\/p>","protected":false},"author":2,"featured_media":2970,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"footnotes":""},"categories":[13,1],"tags":[],"class_list":["post-2969","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-neurolog","category-profilaktyka"],"blocksy_meta":[],"yoast_head":"\nMikrobiom jelitowy a stwardnienie rozsiane \u2013 nowe odkrycia - Fundacja Oslomed<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Czy stan jelit wp\u0142ywa na rozw\u00f3j SM? Przeczytaj o najnowszych badaniach nad osi\u0105 jelitowo-m\u00f3zgow\u0105 i wp\u0142ywie mikrobiomu na choroby demielinizacyjne.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/ua\/mikrobiom-jelitowy-a-stwardnienie-rozsiane-nowe-odkrycia\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"uk_UA\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Mikrobiom jelitowy a stwardnienie rozsiane \u2013 nowe odkrycia - Fundacja Oslomed\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Czy stan jelit wp\u0142ywa na rozw\u00f3j SM? Przeczytaj o najnowszych badaniach nad osi\u0105 jelitowo-m\u00f3zgow\u0105 i wp\u0142ywie mikrobiomu na choroby demielinizacyjne.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/ua\/mikrobiom-jelitowy-a-stwardnienie-rozsiane-nowe-odkrycia\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Fundacja Oslomed\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2026-10-19T13:41:18+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-10-19T13:41:19+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Oslomed-26-1024x576.png\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1024\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"576\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/png\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Faustyna\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"\u041d\u0430\u043f\u0438\u0441\u0430\u043d\u043e\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Faustyna\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"\u041f\u0440\u0438\u0431\u043b. \u0447\u0430\u0441 \u0447\u0438\u0442\u0430\u043d\u043d\u044f\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"7 \u0445\u0432\u0438\u043b\u0438\u043d\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/mikrobiom-jelitowy-a-stwardnienie-rozsiane-nowe-odkrycia\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/mikrobiom-jelitowy-a-stwardnienie-rozsiane-nowe-odkrycia\/\"},\"author\":{\"name\":\"Faustyna\",\"@id\":\"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/#\/schema\/person\/2b17943cb685079ec4491f92fc2b9ac2\"},\"headline\":\"Mikrobiom jelitowy a stwardnienie rozsiane \u2013 nowe odkrycia\",\"datePublished\":\"2026-10-19T13:41:18+00:00\",\"dateModified\":\"2026-10-19T13:41:19+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/mikrobiom-jelitowy-a-stwardnienie-rozsiane-nowe-odkrycia\/\"},\"wordCount\":1343,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/mikrobiom-jelitowy-a-stwardnienie-rozsiane-nowe-odkrycia\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Oslomed-26.png\",\"articleSection\":[\"Neurolog\",\"Profilaktyka\"],\"inLanguage\":\"uk\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/mikrobiom-jelitowy-a-stwardnienie-rozsiane-nowe-odkrycia\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/mikrobiom-jelitowy-a-stwardnienie-rozsiane-nowe-odkrycia\/\",\"url\":\"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/mikrobiom-jelitowy-a-stwardnienie-rozsiane-nowe-odkrycia\/\",\"name\":\"Mikrobiom jelitowy a stwardnienie rozsiane \u2013 nowe odkrycia - Fundacja Oslomed\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/mikrobiom-jelitowy-a-stwardnienie-rozsiane-nowe-odkrycia\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/mikrobiom-jelitowy-a-stwardnienie-rozsiane-nowe-odkrycia\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Oslomed-26.png\",\"datePublished\":\"2026-10-19T13:41:18+00:00\",\"dateModified\":\"2026-10-19T13:41:19+00:00\",\"description\":\"Czy stan jelit wp\u0142ywa na rozw\u00f3j SM? Przeczytaj o najnowszych badaniach nad osi\u0105 jelitowo-m\u00f3zgow\u0105 i wp\u0142ywie mikrobiomu na choroby demielinizacyjne.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/mikrobiom-jelitowy-a-stwardnienie-rozsiane-nowe-odkrycia\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"uk\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/mikrobiom-jelitowy-a-stwardnienie-rozsiane-nowe-odkrycia\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"uk\",\"@id\":\"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/mikrobiom-jelitowy-a-stwardnienie-rozsiane-nowe-odkrycia\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Oslomed-26.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Oslomed-26.png\",\"width\":2560,\"height\":1440},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/mikrobiom-jelitowy-a-stwardnienie-rozsiane-nowe-odkrycia\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Mikrobiom jelitowy a stwardnienie rozsiane \u2013 nowe odkrycia\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/#website\",\"url\":\"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/\",\"name\":\"Fundacja Oslomed\",\"description\":\"Zdrowie zdefiniowane na nowo\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"uk\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/#organization\",\"name\":\"Fundacja OSLOMED\",\"url\":\"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"uk\",\"@id\":\"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/Fundacja.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/Fundacja.png\",\"width\":1920,\"height\":700,\"caption\":\"Fundacja OSLOMED\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/#\/schema\/logo\/image\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/#\/schema\/person\/2b17943cb685079ec4491f92fc2b9ac2\",\"name\":\"Faustyna\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"uk\",\"@id\":\"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/df9563ced2c74db448a9830a0d745106a5d0511ba7bd113b10935635c27b5836?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/df9563ced2c74db448a9830a0d745106a5d0511ba7bd113b10935635c27b5836?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Faustyna\"},\"url\":\"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/ua\/author\/faustynajurijkow\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Mikrobiom jelitowy a stwardnienie rozsiane \u2013 nowe odkrycia - Fundacja Oslomed","description":"Czy stan jelit wp\u0142ywa na rozw\u00f3j SM? Przeczytaj o najnowszych badaniach nad osi\u0105 jelitowo-m\u00f3zgow\u0105 i wp\u0142ywie mikrobiomu na choroby demielinizacyjne.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/ua\/mikrobiom-jelitowy-a-stwardnienie-rozsiane-nowe-odkrycia\/","og_locale":"uk_UA","og_type":"article","og_title":"Mikrobiom jelitowy a stwardnienie rozsiane \u2013 nowe odkrycia - Fundacja Oslomed","og_description":"Czy stan jelit wp\u0142ywa na rozw\u00f3j SM? Przeczytaj o najnowszych badaniach nad osi\u0105 jelitowo-m\u00f3zgow\u0105 i wp\u0142ywie mikrobiomu na choroby demielinizacyjne.","og_url":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/ua\/mikrobiom-jelitowy-a-stwardnienie-rozsiane-nowe-odkrycia\/","og_site_name":"Fundacja Oslomed","article_published_time":"2026-10-19T13:41:18+00:00","article_modified_time":"2026-10-19T13:41:19+00:00","og_image":[{"width":1024,"height":576,"url":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Oslomed-26-1024x576.png","type":"image\/png"}],"author":"Faustyna","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"\u041d\u0430\u043f\u0438\u0441\u0430\u043d\u043e":"Faustyna","\u041f\u0440\u0438\u0431\u043b. \u0447\u0430\u0441 \u0447\u0438\u0442\u0430\u043d\u043d\u044f":"7 \u0445\u0432\u0438\u043b\u0438\u043d"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/mikrobiom-jelitowy-a-stwardnienie-rozsiane-nowe-odkrycia\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/mikrobiom-jelitowy-a-stwardnienie-rozsiane-nowe-odkrycia\/"},"author":{"name":"Faustyna","@id":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/#\/schema\/person\/2b17943cb685079ec4491f92fc2b9ac2"},"headline":"Mikrobiom jelitowy a stwardnienie rozsiane \u2013 nowe odkrycia","datePublished":"2026-10-19T13:41:18+00:00","dateModified":"2026-10-19T13:41:19+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/mikrobiom-jelitowy-a-stwardnienie-rozsiane-nowe-odkrycia\/"},"wordCount":1343,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/mikrobiom-jelitowy-a-stwardnienie-rozsiane-nowe-odkrycia\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Oslomed-26.png","articleSection":["Neurolog","Profilaktyka"],"inLanguage":"uk","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/mikrobiom-jelitowy-a-stwardnienie-rozsiane-nowe-odkrycia\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/mikrobiom-jelitowy-a-stwardnienie-rozsiane-nowe-odkrycia\/","url":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/mikrobiom-jelitowy-a-stwardnienie-rozsiane-nowe-odkrycia\/","name":"Mikrobiom jelitowy a stwardnienie rozsiane \u2013 nowe odkrycia - Fundacja Oslomed","isPartOf":{"@id":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/mikrobiom-jelitowy-a-stwardnienie-rozsiane-nowe-odkrycia\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/mikrobiom-jelitowy-a-stwardnienie-rozsiane-nowe-odkrycia\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Oslomed-26.png","datePublished":"2026-10-19T13:41:18+00:00","dateModified":"2026-10-19T13:41:19+00:00","description":"Czy stan jelit wp\u0142ywa na rozw\u00f3j SM? Przeczytaj o najnowszych badaniach nad osi\u0105 jelitowo-m\u00f3zgow\u0105 i wp\u0142ywie mikrobiomu na choroby demielinizacyjne.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/mikrobiom-jelitowy-a-stwardnienie-rozsiane-nowe-odkrycia\/#breadcrumb"},"inLanguage":"uk","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/mikrobiom-jelitowy-a-stwardnienie-rozsiane-nowe-odkrycia\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"uk","@id":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/mikrobiom-jelitowy-a-stwardnienie-rozsiane-nowe-odkrycia\/#primaryimage","url":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Oslomed-26.png","contentUrl":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Oslomed-26.png","width":2560,"height":1440},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/mikrobiom-jelitowy-a-stwardnienie-rozsiane-nowe-odkrycia\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Mikrobiom jelitowy a stwardnienie rozsiane \u2013 nowe odkrycia"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/#website","url":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/","name":"\u0424\u043e\u043d\u0434 \u041e\u0441\u043b\u043e\u043c\u0435\u0434\u0430","description":"Zdrowie zdefiniowane na nowo","publisher":{"@id":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"uk"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/#organization","name":"Fundacja OSLOMED","url":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"uk","@id":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/Fundacja.png","contentUrl":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/Fundacja.png","width":1920,"height":700,"caption":"Fundacja OSLOMED"},"image":{"@id":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/#\/schema\/person\/2b17943cb685079ec4491f92fc2b9ac2","name":"Faustyna","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"uk","@id":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/df9563ced2c74db448a9830a0d745106a5d0511ba7bd113b10935635c27b5836?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/df9563ced2c74db448a9830a0d745106a5d0511ba7bd113b10935635c27b5836?s=96&d=mm&r=g","caption":"Faustyna"},"url":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/ua\/author\/faustynajurijkow\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/ua\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2969","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/ua\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/ua\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/ua\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/ua\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2969"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/ua\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2969\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/ua\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2970"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/ua\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2969"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/ua\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2969"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fundacja.oslomed.pl\/ua\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2969"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}